Zum Inhalt
Verein in Gründung
Pilotbetrieb

Diese Plattform befindet sich im Pilotbetrieb. Trotz sorgfältiger Prüfung können Inhalte und Funktionen Fehler enthalten. Bitte überprüfe wichtige Angaben anhand der verlinkten Originalquellen.

SW-Version alpha 0.41
Darstellung: System
Sprache: DE

Scenari 8: Il spazi cosmic -- Centers da calcul sin la glina

Prognosa: Fin il 2050 vegnan ils emprims centers da calcul commercials ad esser manads ordaifer l'atmosfera da la Tiara -- en l'orbit da la Tiara e sin la glina.

Pertge il spazi cosmic?

L'IA dovra energia. La Tiara n'ha betg avunda. Centers da calcul consumeschan 2024 gia 415 terawatturas d'electricitad per onn -- tendenza: dublaziun fin il 2030 [1]. Inacura stoss la Tiara a limitas: betg a fisicas, mabain a politicas. Proceduras d'approvaziun per ovras energeticas duran decennis. Raits d'electricitad èn surchargiadas. Vaschins protesteschan.

Il spazi cosmic schlia trais problems il medem mument.

Problem 1: Energia

Ina cellula solara en il spazi cosmic producescha var tschintg giadas dapli current per meter quadrat che la medema cellula sin la surfatscha da la Tiara [2]. La raschun: L'atmosfera da la Tiara absorbiescha e reflectescha 55 fin 60 pertschient da la radiaziun solara -- tras nivels, pulvra, vapur d'aua e gas. En il vacuum rencontra l'entira intensitad da radiaziun da 1'361 watts per meter quadrat senza attenuaziun la cellula.

Consum d'energia da centers da calcul globals 2015-2030

Lieu Uras da sulegl/onn Effizienscha
Surfatscha da la Tiara (Svizra) ~1'500 h Basa
Orbit geostaziunar ~8'700 h (99%) 5x
Pol sid da la glina (ur dals craters) ~8'500 h ~5x

En l'orbit na datti nagina notg. Sin ils urs dals craters dals pols da la glina regna quasi permanenta glisch da sulegl. Naginas nivels, nagina plievgia, nagin enviern.

Problem 2: Fridezza

La pli gronda sfida tecnica da centers da calcul moderns n'è betg la calculaziun -- igl è la chalur residuala. Sin la Tiara consumeschan sistems da fridezza fin a 40 pertschient dal consum d'energia total d'in center da calcul.

En il spazi cosmic regnan sin il flanc avert dal sulegl temperaturas da minus 270 grads Celsius -- datiers dal punct nulla absolut. Sin il flanc da notg da la glina crodan las temperaturas sin minus 200 grads. Deducziun da chalur tras radiaziun infrarotscha en il spazi, senza climatisaziuns, senza aua, senza custs d'energia [3].

Ils chips vegnan manads pli freids che en mintga center da calcul terrester -- quai prolunghescha lur durada da vita ed augmenta lur prestaziun.

Problem 3: Plaz

Sin la Tiara concurreschian centers da calcul cun spazi d'abitar, agricultura e protecziun da la natira per surfatscha. Sin la glina datti 38 milliuns da kilometers quadrats da surfatscha -- e nagin sulet vaschin che fa objecziun.

Gia realitad

La tecnologia exista en approtscha:

  • Lonestar Data Holdings (Texas) ha purtà 2024 in emprim modul da hardware sin la glina -- in prototip, strusch pli grond ch'in cudesch, ma ina cumprova che l'arcunament digital sin la glina funcziuna [4].
  • La NASA ha testà cun success en il rom dal program LCRD (Laser Communications Relay Demonstration) communicaziun da laser tranter la glina e la Tiara -- cun ratas da datas da 1,2 gigabit per secunda, cumparabla cun fibra da vaider terrestra [5].
  • La latenza importa 1,3 secundas -- memia per chat en temp real, ma avunda per elavuraziun en batch, trenament da gronds models e arcunament a lunga durada.

La visiun per il 2050

Scenari: Centers da calcul autonoms sin la glina, construids da robots che elavuran il grip lunar (Regolith) en material da construcziun. Panels solars sin ils urs illuminads dals craters da la regiun dal pol sid furnischan senza interrupziun current. Ils servers stattan en natiralas cauernas da lava, protegids da la radiaziun cosmica e da micrometeorits. La mantegnida e l'extensiun vegnan surpigliadas da robots, dirigids da l'IA sezza. L'installaziun è autarca.

Custs da start crodan dramaticamain

SpaceX ha reducì ils custs da start per kilogram da 54'000 USD (Space Shuttle) sin sut 1'500 USD (Starship) [6]. Questa reducziun dals custs per il factor 36 renda la visiun economicamain pensabla.

Sistem Custs per kg en l'orbit
Space Shuttle 54'000 USD
Falcon 9 2'700 USD
Starship (finamira) <1'500 USD

Tge che quai munta per la Svizra

Tgi che vul manar l'IA dal futur, vegn a stuair investir betg mo en chips e algoritmus -- mabain en rachetas, panels solars e infrastructura lunara. L'industria spaziala e l'industria da l'IA vegnan a fusiuinar.

Prognosa: La Svizra, cun sia tradiziun en tecnologia da precisiun e si'urden giuridica neutrala, pudess chattar in plaz en questa nova chadaina da valur -- forsa sco fiduciaria per datas extraterrestras, uschia sco ella è stada per facultads terrestras dapi tschientaners.


Catalogus da funtaunas

[1] Agentura internaziunala d'energia AIE: Electricity Mid-Year Update 2025. Paris, 2025.

[2] NASA: Space-Based Solar Power. nasa.gov (briefing tecnologic, differents onns).

[3] Heiken, Grant et al.: Lunar Sourcebook: A User's Guide to the Moon. Cambridge University Press, 1991.

[4] Lonestar Data Holdings: First Lunar Data Storage Demonstration. Communicaziun als medias, 2024.

[5] NASA: Laser Communications Relay Demonstration (LCRD). nasa.gov, 2023.

[6] SpaceX: Starship -- Making Life Multiplanetary. spacex.com, 2024.