¶ Retschertga e innovaziun
La Svizra ha la massa critica per daventar ina potenza mundiala da l'IA -- sch'ella investescha ussa.
¶ Il fundament
La Svizra posseda ina da las pli autas concentraziuns mundialas da retschertga en IA. L'ETH Turitg, l'EPFL Losanna e l'IDSIA Lugano furman in triangul da retschertga ch'è unic en l'Europa [1].
Il Fond monetar internaziunal (FMI) classifitgescha la Svizra sin rang 3 da 186 pajais en ses AI-Preparedness-Index [2]. Quai mesira la prontadad -- betg la realisaziun. La schanza consista da transformar questa prontadad en acts.
¶ ETH AI Center -- il hub central
Il ETH AI Center, avert 2020 a Turitg-Oerlikon, reunescha sur 100 professuras e dapli che 1'500 perscrutaders ord diesch champs da retschertga. Igl è in dals pli gronds hubs d'IA mundialmain [1].
Champs da retschertga:
- Medischina e sanadad (diagnosa, terapia, epidemiologia)
- Robotica e sistems autonoms
- Scienzas dal clima e modellaziun
- Segirezza e sfera privata en l'IA
¶ EPFL -- Intelligent Systems
L'EPFL Losanna gida il Centre for Intelligent Systems cun focus sin machine learning, computational neuroscience e sistems intelligents. Ella cumpletescha la ETH sco segunda colonna da la retschertga publica en IA [3].
¶ IDSIA -- nua che LSTM è naschì
L'IDSIA a Lugano ha creà cun l'invenschun da LSTM (Long Short-Term Memory) 1997 ina da las pli influentas architecturas da l'IA. Fin a la mesadad dals onns 2010 currevan LSTMs sin sur 3 milliardas d'apparats mundialmain [4].
¶ Swiss AI Initiative
L'iniziativa svizra per l'IA utilisescha il supercomputer Alps -- in dals pli potents computers da retschertga dal mund -- per sviluppar models d'IA specifics per la branscha. Sur 70 professuras participeschan [1].
¶ La schanza: Center da cumpetenza naziunal
Proposta: In center da cumpetenza naziunal per l'IA, ch'unescha ETH, EPFL, IDSIA e l'industria en in'instituziun coordinada. Model: CERN per la fisica da particlas. Lieu: Svizra.
Ils avantatgs:
- Massa critica per cumpetir cun ils SUA e la China
- Attractivitad per talents internaziunals
- Transferenza da tecnologia en l'industria svizra
- Impuls per start-ups e spin-offs
¶ Google Turitg sco cumprovanza
Google ha avert 2004 ses emprim biro ordaifer dals Stadis Unids a Turitg. Oz lavuran qua sur 5'000 collavuraturas e collavuraturs da 85 naziuns [5]. La raschun: talent, stabilitad, qualitad da vita. Quai che Google ha chatà, po la Svizra offrir a l'entir mund.
¶ Ristg: Brain Drain
Il pli grond ristg n'è betg che la Svizra na fetschia nagut. Igl è ch'ella investescha en furmaziun -- e lura ils megliers van en Silicon Valley. In center da cumpetenza naziunal cun atgna infrastructura da calculaziun, atgnas datas e atgnas finamiras da retschertga po tegnair ils talents en il pajais.
¶ Funtaunas
[1] ETH Turitg: ETH AI Center -- Davart nus. ai.ethz.ch, 2024.
[2] FMI: AI Preparedness Index. Fond monetar internaziunal, 2024.
[3] EPFL: Centre for Intelligent Systems. epfl.ch, 2024.
[4] Hochreiter, S. / Schmidhuber, J.: Long Short-Term Memory. Neural Computation 9(8), 1997.
[5] Google Switzerland: Davart Google Turitg. about.google/intl/de_ch, 2024.